Het klinkt tegenstrijdig: geen hittegolf, geen 30 graden, en toch waarschuwt de brandweer voor verhoogd natuurbrandgevaar. In Nederland is dat deze dagen precies wat er speelt. De zon schijnt volop, de lucht is droog, de wind waait stevig en regen is al een tijd lang uitgebleven. Het resultaat: een kurkdroge bovenlaag in de natuur.
We beleven vandaag in Nederland een heerlijke Koningsdag. Hogerop in de atmosfeer drijven dunne wolkenvelden over, de zon komt daar toch doorheen en het blijft droog. Verder wordt het 14 tot 19 graden, in het noorden is het wat kouder.
Zat het Europese weermodel al op recordkoers, als het om de verwachtingen voor de komende (super) El Niño gaat, nu heeft de Amerikaanse weerdienst zich ook bij dat kamp gevoegd. De Amerikanen verwachten een El Niño met een afwijking van 2,5 graden en – gerekend op de manier van Europese weercentrum – 3,4 graden.
Het wordt de komende dagen steeds warmer in Nederland. Zien we vandaag temperaturen van 11 graden op de Wadden tot 18 graden in het zuiden van het land, tegen het einde van de week kan het op steeds meer plaatsen 25 graden of nog iets warmer worden. Vanaf dat moment mogen we officieel van zomerweer spreken.
De naderende zomer hangt als een dreigende schaduw boven Tokio. Na een jaar waarin Japan één van de heetste zomers ooit beleefde, met temperaturen die regelmatig richting de 40 graden gingen en een luchtvochtigheid die het leven buiten bijna ondraaglijk maakte, staat het land de komende maanden opnieuw voor een ingewikkelde uitdaging.
Het blijft de komende dagen droog en zonnig in Nederland. Alleen op Koningsdag drijven ook wolkenvelden over. Verandert eerst in de temperaturen weinig, later volgende week gaat het kwik duidelijk omhoog en wordt het mogelijk zomers.
Dat de metingen van weerstations gevoelig zijn voor schommelingen in de temperatuur, weten we al heel lang. Maar dat die schommelingen ook door de dynamiek op gokplatforms kunnen worden beïnvloed, was toch nieuw. En de vraag rijst nu: is zoiets ook in Nederland weleens gebeurd? Er zijn een paar verdachte gevallen.
De gevolgen van de droogte worden in Nederland steeds duidelijker merkbaar. In grote delen van het land is inmiddels de hoogste alarmfase voor natuurbranden van kracht, met uitzondering nog van het noordoosten, Limburg en het zuidwesten.
Er zit op dit moment een soort ritme van herhaling in het weer. En wel dat van bewolking, die gedurende de nachten het land verovert, en de fel schijnende zon die de wolken op de meeste plaatsen weer verdrijft. Behalve wellicht in het uiterste noorden.
In de erg droge lucht, zoals die zich gisteren en deels vannacht boven Nederland bevond, is het vanochtend vroeg in de duinpannen van vrieskoujagers Pieter Bliek en Karel Holvoet bijzonder koud geworden. De temperatuur daalde er tot -9,4 graden. Was er geen bewolking binnengedrongen, dan was strenge vorst mogelijk geweest.
