Weervrouw Tjitske ziet in VS eerste tornado’s van dit jaar

Foto boven: Een spectaculaire hangt boven het vlakke land - Tjitske Wiebenga

Weervrouw Tjitske Wiebenga uit Fryslân jaagt in de VS op tornado's en doet verslag. Het was tijdens de eerste week van de tornadojacht niet elke dag wild weer, maar op de dagen dat dit wel zo was, zag ze meteen ook de eerste tornado’s.

Zaterdag 16 mei

De vlucht en de reis naar ons eerste verblijf zijn goed verlopen. Met ‘een klein oponthoud’ bij het autoverhuurbedrijf konden we eindelijk naar ons eerste verblijf. Na een prima nacht hebben we snel de boodschappen gedaan. Nu zijn we onderweg naar Wakita voor een flitsbezoek aan het Twister museum!

Een spectaculaire hangt boven het vlakke land - Tjitske Wiebenga

Zondag 17 mei

Precies 30 jaar geleden kwam de film Twister in de bioscoop. Dat werd gisteren in Wakita gevierd met een festival en wij waren gelukkig in de buurt! Onder andere de auto met de echt Dorothy was er te zien. Het was een treffen voor stormchasers met verschillende stands.

Advertentie

Leuk om te zien dat deze 30 jaar oude film ook de jonge generatie inspireert om op watvoor manier dan ook met het tornadojagen bezig te zijn. Omdat er later op de dag nog wel wat te chasen viel, was de rij voor het museum helaas te lang om die ook nog te kunnen bezoeken. Dus die bewaren we voor een volgende keer ;-) Net als het scoren van een paar goede T-shirts.

De in de eerste week afgelegde route - Tjitske Wiebenga

Na wat onzekerheid over welke bui wat ging doen zijn we er uiteindelijk een gaan volgen. Hij heeft enkele funnels laten zien, maar wat de meeste indruk achterliet, was de stofstorm die we er even kort van hadden. Het zicht in meters liep soms tot tussen 0 en 10 meter terug.

De buien ontstonden op een koufront. In de buurt van Saint Paul (Nebraska) vormde zich ook een tornado, die voor een deel door regenschermen was omgeven. Doordat de regen om de tornado heen viel, was hij heel slecht zichtbaar. Toch hebben we een wigtornado gezien.

Maandag 18 mei

De eerste cel die we volgden heeft het een uur geprobeerd. Hij produceerde een hele mooie ‘wallcloud’, maar doordat het koufront onder de bui door trok, werd het niet meer dan dat. Dus hebben we deze bui losgelaten. Voor de grote buien uit ontstonden intussen nieuwe celletjes en daarom zijn we verder naar het zuiden afgezakt.

Advertentie

Daar kregen we zicht op een cel die al erg snel een circulatie liet zien. Op de radar- en dopplerbeelden waren een mooie haak en couplet zichtbaar. Dit betekent dat een volwassen supercel de mogelijkheid heeft om een tornado te produceren.

Een zeer lange trein, die ons een halve minuut later zou hebben laten staan wachten, konden we nog net op tijd voor zijn. Zo waren we precies op tijd om de tornado te kunnen spotten. Het resultaat van goed teamwork tussen de tourleiders! In Blue Rapids vonden een geschikte plek on hem buiten de auto te bekijken en precies op dat moment vormde de tornado zich naast ons in het veld. Wauw, dat betekende tornado nummer 2!

Even later kwamen door een gebied met wat schade van de tornado. Na een snelle stop zijn we nog even met en door het buienfront gereden.

Door het tijdstip (de lagere stand van de zon) en de hoeveelheid neerslag in de bui zag het inmiddels ontzettend groen en ging het dan ook behoorlijk regenen. Nadat het donker was geworden en de dag alweer behoorlijk lang was geweest, kwam er een eind aan de chase en hebben we de dag afgesloten met een welverdiende steak en een biertje.

Dinsdag 19 mei

Er viel deze dag niet veel te jagen. Dus was er tijd om een beetje cultuur te snuiven. Dit keer bezochten we een oud lanceerplatform dat vroeger onder andere voor ruimtevaart werd gebruikt. Nu kun je er overnachten en is de eigenaar bezig om het weer helemaal op te knappen, zodat dit stukje geschiedenis niet vergeten wordt.

Een fraaie halo in de lucht - Tjitske Wiebenga

Terwijl we onderweg waren, kwamen we langs een schuilplaats. Zodra in het dorp een tornadosirene afgaat, kunnen mensen hierin hun toevlucht zoeken. Het is maar goed dat ze er meestal maar kort in hoeven te zijn, want het is een erg kleine ruimte. Ondanks dat er even geen zware buien waren, had de lucht ook vandaag weer veel moois te bieden. We konden bijvoorbeeld een erg mooie halo vastleggen.

Woensdag 20 mei

Het weer besloot dat ook deze dag cultuur op het programma zou staan. Maar dat was absoluut geen straf! Wat een landschap en wat een verhalen zitten hierachter!

Roland nam ons mee in de geschiedenis van deze regio. Hoe de verdeling van land hier in 1889 gegaan is en hoe de inwoners van Oklahoma aan de naam ‘Sooners’ gekomen zijn. Erg boeiend allemaal. De sporen hiervan zijn nu eigenlijk nog steeds zichtbaar, want je stapt hier voor je gevoel zo een filmset van een wildwestfilm binnen.

We maakten een korte stop om de goed bewaarde voetsporen van dino’s te bekijken. In de rivierbedding maakten we een paar fotos’s. De details vielen wat weg doordat er een laagje klei en zand overheen lag.

Het driestatenpunt (1355 m)

Inmiddels waren we heel gestaag in hoogte gestegen. Hierdoor daalde de luchtdruk af en dat liet het bakje fruit mooi zien. Met het fruit zelf was niks mis, maar doordat de lucht in het bakje door de dalende barometer simpelweg minder tegendruk kreeg, zette het uit. Hierdoor kwam de verpakking bol te staan.

Onlangs was hier nog een natuurbrand. Deze moet door de wind erg snel over het land getrokken zijn. Dit is te zien doordat alleen de grond en het onderste deel van de begroeiing verbrand zijn.

Een forse bui op enige afstand - Tjitske Wiebenga

De volgende stop was een wandeling van ongeveer een uur in Campo. Hier was erg mooi te zien hoe het landschap zich door de tijd gevormd had. Een leuke bijkomstigheid waren de ‘longhorn’-koeien die rondliepen. Niets is wat het lijkt, want het schijnt het meest zachtaardige ras te zijn.

Ondertussen veranderde het landschap weer wat en werden we onderweg op een heus ‘optisch festival’ getrakteerd. We zagen prachtige wolkenformaties, die ons ieder hun eigen verhaal vertelden. Van toenemende onstabiliteit tot dalende, koude lucht en een passerende regenbui die door de zon werd beschenen. Door de weidse zichten zijn deze processen heel goed te zien en te volgen. En daarom was het ook weer super leerzaam!

Donderdag 21 mei

Een nieuwe dag! Waren er nog steeds geen dikke buien om op te jagen? Jawel hoor, maar omdat we ze in Colorado verwachten, hadden we wel even de tijd. Niet alleen omdat we al in de buurt waren, maar ook omdat ‘laat zijn’ een karaktereigenschap is van de buien in deze omgeving.

Genoeg tijd dus voor een tussenstop in de Paint Maines. Een kloof die door de jaren heen door weer en wind gevormd is en zo de verschillende aardlagen heeft blootgelegd.

Er werd besloten eerst ergens ter hoogte van de middelste bergkam te blijven zodat we de buien, op het moment dat ze zouden ontstaan, snel konden bereiken. En die buien kwamen er. Ze ontstonden ‘upslope’, zo noemen ze dat hier. Lucht wordt door het heel langzaam oplopen van de landschapshoogte gedwongen om ook omhoog te gaan.

Een zware bui dichtbij - Tjitske Wiebenga

Op een geveven moment kan de lucht onder de inversie niet nog hoger. Er bouwt zich druk op en als die groot genoeg is, klapt de inversie en schiet warme lucht omhoog. Dan vormen zich razendsnel buien. De wind op hoogte, die vanuit het westen komt en over de Rockies heen waait, geeft daarbij wat tegengas. Tegelijkertijd is die wind goed voor de windschering.

Voordat de buien zich echt ontwikkelen, moet een goede balans tussen de wolkenbasis en de condities op hoogte worden gevonden. Dit heeft tijd nodig en daarom staan de buien in deze omgeving erom bekend traag op gang te komen. Het pruttelt vaak eerst wat. Ook heb je eerst de zon nodig, om het voldoende te laten opwarmen. Het lukte allemaal.

Een buienwolk schiet de hoogte in, een vliegtuig wijkt uit - Tjitske Wiebenga

Een bui in het noordoosten van Colorado ontwikkelde goed en die hebben we een tijdje gevolgd. Ineens ging de bui echt ‘aan’! De wolk groeide zo hoog uit, dat het vliegverkeer de bui moest ontwijken. Dat deed ons deugd…;-) En wat een genot was het om ernaar te kijken.

Er was weer veel te zien, zoals een hoge wolkenbasis, een ‘overshooting top’ (een plek op het aambeeld waar de wolk nog even wat verder doorgroeit – RvdB) en het pileuskapje (op de plek waar de wolkentop zijn hoofd tegen een inversie stoot, vaak in een laag met sluierbewolking – RvdB). Uiteindelijk daalde die hoge wolkenbasis toch redelijk snel en was ook een ‘scudcloud’ (een uit de bui omlaag hangende wolk – RvdB) te zien. Verder zagen we diep blauwgroene plekken en die duidden op heel veel neerslag en hagel.