Rijn bij Lobith rond dinsdag naar nieuw laagterecord

Foto boven: De zon gaat onder boven natuurgebied Hellegatsplaten - Sonja Hagens-Visser

Door het enorme gebrek aan regen in het stroomgebied van de Rijn zakt de waterstand in onze grootste rivier steeds verder. Nieuwe records zijn in zicht.

Bij Lobith stond de Rijn vanochtend op 6,18 meter boven NAP, nog 6 centimeter boven het laagterecord van 6,12 meter dat eerder deze zomer werd gevestigd. De afvoer was opnieuw onder de 600 kubieke meter per seconde gezakt, naar 594 kubieke meter per seconde. Normaal stroomt hier in deze periode gemiddeld 1.489 kubieke meter per seconde voorbij.

De zon gaat onder boven natuurgebied Hellegatsplaten - Sonja Hagens-Visser

In Duitsland nu al recordlage peilstanden

Verder stroomopwaarts, in Duitsland, werden op meerdere plaatsen langs de Rijn recordlage peilstanden gemeten. Bij Kaub gaf de peilschaal vrijdagavond 25 september precies 0 centimeter aan. Dat is lager dan het eerdere minimum van 25 centimeter uit 2018. Bij Kaub wordt sinds 1856 regelmatig gemeten.

Advertentie

Ook bij Worms is volgens de Duitse waterdienst de laagste peilstand in de ruim 200 jaar lange meetgeschiedenis bereikt. Vrijdagavond stond het water daar volgens de officiële meting zelfs op −26 centimeter.

Met 0 centimeter staat de Rijn overigens niet droog

Die cijfers betekenen niet dat de Rijn is drooggevallen. Bij Kaub stond bij een peilstand van 0 centimeter in de vaargeul naar schatting nog ongeveer een meter water. Een peilschaal geeft de waterhoogte aan ten opzichte van een vast, lokaal nulpunt. De rivierbodem in de vaargeul ligt lager. Hoe diep het water precies is, verschilt bovendien van plek tot plek.

Een recordlage peilstand is ook niet automatisch een record voor de hoeveelheid water die door de rivier stroomt. De BfG, de Duitse federale dienst die onderzoek doet naar rivieren en andere wateren, vermeldt voor Kaub en Worms nog lagere historische daggemiddelden van de afvoer, onder meer uit 1947.

Ook in Zwitserland uitzonderlijk lage afvoeren

Ook in Zwitserland voert de Rijn uitzonderlijk weinig water af. Bij Basel bedroeg de afvoer gemiddeld 387 kubieke meter per seconde over de afgelopen 24 uur. Dat ligt ver onder het langjarige septembergemiddelde van 1.048 kubieke meter per seconde. Van een nieuw laagterecord voor de daggemiddelde afvoer spreken we daar voorlopig nog niet.

Advertentie

In Nederland kan het laagterecord intussen al snel opnieuw worden verbroken. Naar verwachting zakt de Rijn bij Lobith rond komende dinsdag onder de 6,12 meter boven NAP. Daarmee zou het record dat eerder dit jaar werd gevestigd alweer worden aangescherpt.

Donderdag in de stroomgebieden mogelijk enige regen

Tot komende donderdag wordt in de stroomgebieden nauwelijks nieuwe regen verwacht. Dan trekt een storing over die vooral in het stroomgebied van de Maas, de Saar en de Moezel plaatselijk tot 30 millimeter regen zou kunnen brengen. Naar verwachting heeft die neerslag maar een beperkte invloed op de waterstand van de Rijn. Ook daarna blijft de rivier uitzonderlijk laag staan.

Voor wat het weer bij ons betreft is vandaag de passage van een zwak koufront van belang. Het lag vanochtend vroeg al boven het westen en noorden van het land. Heel lokaal viel daar ook een spatje regen uit de bewolking. Dieper het binnenland in waren er op dat moment nog opklaringen. In het oosten van het land daalde de temperatuur daarin op de vliegbasis Twenthe bij Enschede nog tot 6,3 graden, aan de grond werd het er 3,5 graden. In Vlissingen, dat onder de bewolking lag, werd het niet kouder dan 16,6 graden.

Bij ons vandaag de passage van een zwak front

De bewolking, horend bij het koufront, trekt vandaag over ons land naar het zuidoosten en blijft daar vervolgens hangen. Daarbij lost de bewolking ook meer en meer op. Komt de zon er aan weerszijden hoe dan ook al door, in het front zelf gebeurt dat later ook steeds vaker. In het binnenland wordt uit de bewolking geen of nauwelijks neerslag verwacht. Verder draait de zwakke tot matige wind van zuid naar noord en wordt het 19 tot 22 graden.

Vanavond en de komende nacht worden de restanten van het front weer naar het noorden teruggeduwd. Her en der in het land zwerven dan ook nog wolkenvelden rond, maar in de loop van de nacht krijgen opklaringen de overhand. De naar noordoost draaiende wind valt daarbij in het binnenland vrijwel weg, maar is in het Waddengebied matig en soms vrij krachtig. De temperaturen dalen tot tussen 7 en 13 graden.

Morgen vooral in het zuiden zomers warm

Morgen is een zonnige dag met in de middag ook enkele plukjes met middelbare bewolking. Het blijft droog en bij een zwakke tot matige, naar zuid draaiende wind wordt het van noordwest naar zuidoost tussen 20 en 27 graden. Zomerse temperaturen in het zuidoosten dus.

Vanaf morgenavond, in de nacht naar maandag en maandag overdag ligt ten westen van of net over het westen van ons land een volgend koufront. Met name daar is er dan meer bewolking, waaruit soms wat buiige regen kan vallen. Dieper landinwaarts blijft het droog en komen steeds ook opklaringen voor. De zwakke tot matige wind waait nog steeds uit zuidelijke richtingen en de temperaturen komen maandag opnieuw op waarden tussen 20 graden in het noordwesten en 27 graden, lokaal in het zuidoosten van het land uit. Daar blijft het dus erg warm.

Dinsdag in het zuidoosten mogelijk 30 graden

Dat laatste kunnen we zeker van komende dinsdag en woensdag zeggen. Dan steekt tussen een hogedrukgebied boven Oost-Europa en een sterk lagedrukgebied op de oceaan een straffe zuidenwind die erg warme lucht van zuidelijke breedten aanvoert. Vooral dinsdag kan het daarin op uitgebreide schaal zomers warm worden, met uitzondering van het noordwesten. De temperaturen komen tussen 22 of 23 graden in het noordwesten en afgerond 30 graden in het zuidoosten uit. Woensdag zou dit nog een keer kunnen gebeuren, alleen ligt dan in de loop van de middag bewolking vanuit het westen op de loer. Verder is er die dagen veel zon.

Die nieuwe bewolking hoort bij een front dat woensdagavond, in de nacht naar donderdag en donderdag overdag ons land passeert. Het kan dan overal een tijdje regenen. In de dagen daarna brengt een nieuw hogedrukgebied opnieuw stabiel weer. Doordat de wind daarbij geleidelijk naar noordelijke richtingen draait, wordt het daarbij wel weer minder warm.