Hoe warm kan het de komende dagen in Nederland worden?

Foto boven: Het was gisteravond rustig in de atmosfeer. Dus gingen de ballonnen omhoog - Cynthia van Leusden

Hoe warm kan het de komende dagen in Nederland worden? Moeten we aan temperaturen tot tussen 30 en 35 graden denken of aan maxima tot tussen 35 en 40 graden?

Beide opties hebben we in de berekeningen voorbij zien komen. De nadruk van de warmte lijkt op vrijdag en zaterdag te liggen, maar maandag komt ook steeds vaker voorbij. Zowel het Amerikaanse als het Europese model hebben vooral voor die laatste dag al berekeningen met maxima tussen 35 en 40 graden tevoorschijn getoverd, al is die uitkomst bij lange na nog niet zeker. Voor dezelfde dag zijn er ook veel minder warme berekeningen.

Het was gisteravond rustig in de atmosfeer. Dus gingen de ballonnen omhoog - Cynthia van Leusden

Voor hitte moeten veel factoren optimaal samenwerken

Om het in Nederland echt warm te laten worden, moeten meerdere factoren goed met elkaar samenwerken. Zo kunnen we een wind van zee niet gebruiken. Het zeewater voor de Nederlandse kust heeft op dit moment een temperatuur van 16 of 17 graden. Zou de wind wel van zee waaien, dan wordt het heel lastig om het echt warm te laten worden.

Advertentie

Een zuidelijke wind heeft dan ook de voorkeur. Een wind uit het zuiden tapt het makkelijkst uit het warmtereservoir dat zich in de zomer vaak boven Frankrijk en Spanje bevindt. In Bordeaux werd het gisteren al 35,4 graden, in Spanje werden maxima tot 38 graden gemeten. De komende dagen wordt daar nog een verdere stijging van de temperatuur verwacht.

Wellicht twee warmtegolven

Doordat de wind in Nederland vanaf morgen inderdaad in de zuid tot zuidwesthoek uitkomt, stroomt een deel van die warmte ook in onze richting. Een eerste golf daarvan bereikt ons land in de periode van donderdag tot en met zaterdag, een tweede wellicht in de loop van zondag en maandag (al is dat laatste nog niet zeker). Van die twee zou de maandaggolf het warmste zijn.

Bij het bepalen van de potentiële temperatuur spelen de eigenschappen van de luchtsoort een belangrijke rol. Maar ook andere factoren zijn van belang. De rol van de wind hebben we al besproken. Die moet aflandig zijn en bij voorkeur ook niet al te sterk.

Door de regen van de laatste tijd is de bodem niet droog

Dan hebben we de zon. Hoe feller die schijnt, des te hoger pakt de temperatuur uit. Het beste lukt dat als er geen bewolking is en de lucht transparant. Dus liever ook geen Saharastof, want ook de aanwezigheid daarvan kan de stijging van de temperatuur in de weg zitten.

Advertentie

En als laatste is er nog de gesteldheid van de bodem. Hoe droger die is, hoe warmer het erboven kan worden. De temperaturen lopen kortom het makkelijkst op tijdens een langere periode met droogte, waarin al veel vocht uit de bodem is verdampt.

Vrijdag 33 tot 35 graden als maxima en maandag?

Als we nu elk van de hiervoor genoemde factoren eens langslopen, te beginnen voor de periode van donderdag tot en met zondag, dan zien we dat het Amerikaanse GFS op vrijdag boven het zuiden met een 1500 meter temperatuur van 20 graden komt, terwijl het ECWMF op die hoogte een temperatuur van 18 graden intekent. Bij maximale zonneschijn, een droge bodem en niet al teveel wind mag je daar voor de maximumtemperatuur 18 graden bij optellen. Dan zou je op 36 tot 38 graden uitkomen. Maar: we komen uit een natte periode. De bodem is verre van droog. Dat scheelt enkele graden. Dus lijkt 33 tot 35 graden in het zuiden aannemelijker.

En dan kunnen we ook nog naar die eventueel erg hete maandag vooruitkijken (al is die zoals eerder al aangegeven nog lang niet zeker). Zowel de hoofdberekening van het Amerikaanse model (vanochtend) als die van het Europese model (gisteren 12 UTC) tekenden voor die dag boven het zuiden en 1500 meter temperatuur va 23 graden in.

Dat zou onder ideale omstandigheden maxima tot 41 graden kunnen opleveren, met uiteindelijk toch wel weer een kleine aftrek voor het vocht in de bodem dat er ook maandag nog is, zeker als het tijdens het komende weekend tot onweer komt (en die kans is er). Zo zou je eerder op maximaal 38 graden uitkomen. Eh dan moet dus ook alles meezitten.

Voor het Europese model was de berekening spectaculair

Toch zag die berekening van het Europese model (dat bepaald niet bekend staat om zijn warmte-uitspattingen) er spectaculair uit. Met in Nederland op grote schaal temperaturen tussen 35 en 40 graden. Het is een berekening die in de pluim helemaal bovenin zat, maar ook weer niet helemaal alleen stond. En hoe dan ook bijzonder is, nu we nog maar in juni zitten.

Dus ja: de potentie voor erg hoge temperaturen is de komende dagen aanwezig. Vrijdag en mogelijk zaterdag al en daarna wellicht ook ergens in de eerste dagen van de nieuwe week. En of dat nu wel of niet gebeurt, de pluim ziet er voor junibegrippen hoe dan ook erg warm uit. Een langdurige regionale hittegolf in het zuiden en oosten behoort zeker tot de mogelijkheden.