Hittegolf in VS in maart tartte ieder voorstellingsvermogen

Foto boven: Ook in Phoenix in Arizona werd het warmterecord voor maart verpletterd - DP Ped

De hittegolf, zoals die het westen van de VS de voorbije maartmaand trof, blijkt alle boekjes te buiten te zijn gegaan, laten eerste analyses zien. Zelfs als je voor de klimaatverandering in het gebied corrigeert, was het een zeer uitzonderlijk fenomeen.

Ook op deze site hebben we er meerdere malen aandacht aan besteed. Vooral het zuidwesten en westen van de VS kregen in maart met een ongekende hittegolf te maken. Op diverse plaatsen steeg de temperatuur er, hoewel het voorjaar nog maar net was begonnen, tot 40 graden of meer. En dat regionaal zelfs meerdere dagen achtereen. Een ongekende situatie.

Ook in Phoenix in Arizona werd het warmterecord voor maart verpletterd - DP Ped

Het maartrecord in het gebied werd werkelijk verpletterd

Uiteindelijk blijkt de gemiddelde maarttemperatuur in het door de hitte getroffen gebied 6,4 graden boven normaal te zijn uitgekomen. Dat is twee graden boven het tot dan toe geldende maartrecord in deze regio. Een verplettering van het oude record dus.

Advertentie

Corrigeer je voor de klimaatverandering in het gebied, die sinds het midden van de vorige eeuw een stijging van de temperatuur met 2,2 graden bedraagt, dan blijft nog altijd een afwijking van 4,2 graden boven de lange termijntrend over. Nog steeds is dat een enorm verschil.

In de hittegolf lag het kwik gemiddeld 12,7 graden boven normaal

Neem je alleen de hittegolf, dan blijkt de gemiddelde temperatuur tijdens de duur ervan in het gebied dat door de hitte werd getroffen 12,7 graden Celsius hoger dan normaal te zijn geweest. Probeer je iets vergelijkbaars maar eens in de Nederlandse situatie voor te stellen…

Iets meer dan 1000 weerstations (een derde van het totaal in de VS) stelden in maart hun warmterecord voor de maand naar boven bij. En in veel gevallen gebeurde dat met meerdere graden tegelijk. Voor 229 van die stations zou het nieuwe record ook het warmterecord voor april zijn geweest, zoals voor Phoenix in Arizona, waar de hoogste maandtemperatuur 105 graden Fahrenheit, of 40,5 graden Celsius bedroeg. In Phoenix is de gemiddelde maximumtemperatuur in maart sinds 1960 met 2,8 graden Celsius gestegen.

Voor 10 stations zou record maart zelfs in mei een record zijn geweest

Voor 10 van de stations, waar het warmterecord voor maart werd verbroken, zou de nieuw gemeten waarde zelfs in mei een warmterecord zijn geweest. In de plaats Sedan in Kansas werd het op 22 maart voor de eerste keer 100 graden Fahrenheit (37,8 graden Celsius), precies twee maanden eerder dan de oude recordvroege datum. Een indrukwekkende prestatie.

Advertentie

Het grootste deel van de hitte moet dus voor rekening van een zeer uitzonderlijke drukverdeling zijn gekomen. Tegelijkertijd was een hitteperiode, zoals in maart in het westen van de VS, niet mogelijk geweest zonder de extra warmte als gevolg van klimaatverandering.

Een heatdome boven het zuidwesten was oorzaak van de hitte

De drukverdeling die tot de hitte leidde, werd gedomineerd door een zeer warmbloedig hogedrukgebied, een zogenoemde hittekoepel of heatdome, boven het zuidwesten van de VS, die daar bovendien lang bleef liggen. Aan de noordkant van dit systeem was het, zoals gebruikelijk in dergelijke situaties, in delen van Alaska en Canada (veel) kouder dan normaal, regionaal ook recordkoud (delen van Alaska en Noordwest-Canada). De afwijkingen naar beneden waren echter kleiner dan de afwijkingen naar boven in het hittegebied.

Behalve het hogedrukgebied, de warmte op hoogte en de fel schijnende zon, moet in de hitteregio’s ook de droge bodem een rol hebben gespeeld. Er was gedurende de winter maar weinig neerslag gevallen, dus was nauwelijks vocht beschikbaar dat kon verdampen. Verdamping kost energie en gaat ten koste van de temperatuur. In die zin kan een natte bodem potentiële hitte dempen. Van dat aspect was in de droge gebieden nu geen sprake.

Helemaal onverwacht kwam de hitte-extreem niet

Hoe buitengewoon de hittegolf van maart in de VS ook was, helemaal onverwacht kwam hij niet. Er zijn wetenschappers die erop wijzen dat klimaatverandering ertoe kan leiden dat het in sommige regio’s niet alleen gemiddeld warmer wordt, maar ook dat de fluctuaties van het weer er toenemen. Het westen van de VS lijkt zo’n regio te zijn. Het is er de afgelopen tientallen jaren zeker warmer geworden, maar ook zijn de extremen toegenomen, beide kanten op. Koude-extremen en nu dus ook een warme extreem lagen de laatste jaren dichtbij elkaar.

Een laatste opmerking bij de hitte van maart in de VS is dat het waarschijnlijk maar goed was dat deze situatie zich in het voorjaar voordeed en niet in de zomer. De gevolgen ervan waren de gedurende de zomermaanden waarschijnlijk nog veel groter geweest.

Ook deze week is het in grote delen van de VS weer heet

Overigens krijgen grote delen van de VS ook deze week weer met hitte te maken, waarbij opnieuw vele records zullen sneuvelen. Maar zo extreem als in maart lijkt het vooralsnog niet te worden. In Nederland is het nog wachten op de eerste hitte van het nieuwe jaar.